Giganci Nauki

https://gigancinauki.pl/gn/biogramy/85024,Szymiczek-Kazimierz.html
2021-11-28, 09:35

Szymiczek Kazimierz

SZYMICZEK Kazimierz (20 V 1939, Pietwałd, Zaolzie – 20 VII 2015, Katowice), matematyk. Syn Józefa i Heleny z domu Niemczyk.

Edukację podstawową i średnią uzyskał na Śląsku Cieszyńskim, w 1956 ukończył Liceum Pedagogiczne w Cieszynie. Następnie w latach 1956–60 studiował matematykę w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Katowicach i w 1960 uzyskał stopień magistra. Tam też został zatrudniony jako asystent w Katedrze Algebry i Teorii Liczb i włączył się w badania nad równaniami diofantycznymi oraz liczbami pseudopierwszymi. Po kierunkiem Antoniego Wakulicza (ucznia W. Sierpińskiego) uzyskał w 1966 stopień doktora na podstawie pracy On the distribution of prime factors of Mersenne numbers. W roku utworzenia Uniw. Śląskiego w 1968 (WSP stała się częścią uniwersytetu) został zatrudniony na stanowisku adiunkta w Instytucie Matematyki. Habilitację na podstawie rozprawy Formy kwadratowe nad ciałami uzyskał w 1977, a tytuł profesora w 1989. Od 1963 był członkiem Polskiego Tow. Matematycznego. W latach 1975–81 pełnił funkcję zastępcy dyrektora Instytutu, a w latach 1993–2002 kierownika Studium Doktoranckiego.

Intensywnie współpracował z matematykami z zagranicy: Anglii, USA, Czech i Słowacji. W roku akad. 1971/72 przebywał na stażu naukowym na uniw. w Cambridge w Anglii (stypendium British Council), gdzie zafascynował się nową teorią form kwadratowych. Po powrocie otrzymał stanowisko docenta oraz został kierownikiem Zakładu Algebry i Teorii Liczb. Pełnił tę funkcję do 2009, kiedy przeszedł na emeryturę. Stworzył wokół Zakładu grupę skoncentrowaną na tematyce algebraicznych form kwadratowych, teorii algebraicznych pierścieni Witta, w tym pierścieni Witta algebr nieprzemiennych. Była rozwijana współpraca z czołowymi przedstawicielami tych badań, przykładowo takimi jak: Tsit Yuen Lam (Berkeley), Richard Elman (Los Angeles), Alexander Prestel (Konstancja), Winfried Scharlau (Münster). Sz. miał znaczące wyniki w badaniach nad strukturą grup i pierścieni Grothendiecka w klasie form kwadratowych nad dowolnymi ciałami. Badał również równoważność ciał ze względu na formy kwadratowe (to pojęcie równoważności wprowadził D. Harrison). Sz. podał pełną klasyfikację grup Witta dowolnych ciał pewnego specjalnego typu oraz opisał ich strukturę.

W latach osiemdziesiątych przebywał w USA, gdzie pracował jako visiting professor w Southern Illinois University w Carbondale (1980–81) oraz w Louisiana State University w Baton Rouge (1985–86). Tam podjął badania nad teorią form kwadratowych nad ciałami globalnymi. Badania te (we współpracy ze specjalistami z algebraicznej teorii liczb Pierre’em Euclide Connerem i Robertem Perlisem) doprowadziły go do uzyskania pełnego opisu zachowania się form kwadratowych nad ciałami globalnymi.

Aktywnie współpracował z matematykami czeskimi i słowackimi (aktywne uczestnictwo od 1973 w Summer School on Number Theory, przekształconej w Czech and Slovak International Conference on Number Theory). Był współinicjatorem wspólnej czesko-polsko-słowackiej konferencji z teorii liczb, integrujących młodych matematyków z Czech, Polski i Słowacji. Aktualnie odbywa się ona pod nazwą Algebra, Logic and Number Theory; równocześnie prowadzona jest konferencja Colloquiumfest on Algebra and Logic pod nazwą ALANT przy współudziale University of Saskatchewan (Kanada), Institut of Henri Poincaré (Paryż), CUNY Graduate Center (Nowy Jork) oraz Bogazici University (Stambuł).

Otrzymał w 1965 nagrodę PTM dla młodych matematyków, a w 2001 medal KEN. Był również nagrodzony Złotym Krzyżem Zasługi (1977), Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (1985) oraz trzykrotnie (1965, 1977, 1978) przez Ministra Szkolnictwa Wyższego. Wypromował 7 doktorów. Opublikował 67 artykułów naukowych, 3 skrypty oraz 2 książki, w tym szczególnie znaczącą dla badań algebraicznych form kwadratowych monografię Bilinear Algebra: An Introduction to the Algebraic Theory of Quadratic Forms. Był doskonałym mówcą potrafiącym zainteresować trudną tematyką i podejmującym się niestandardowych wykładów z algebry, teorii liczb i geometrii.

 

A. Czogała, M. Kula, A. Sładek: Kazimierz Szymiczek (1939–2015),[w:] Algebra, Logic and Number Theory, Banach Center Publications, vol. 108, Warszawa 2016, s. 11–22; A. Sładek: Kazimierz Szymiczek (1939–2015), „Wiadomości Matematyczne” 52(2), s. 357–360; H. Skórnik: http://www.math.us.edu.pl/ptm/historia/Historia_Skornik_2006.pdf [dostęp 25.01.2019]; Archiwum Państwowe w Katowicach: KW PZPR w Katowicach, teczka osobowa 3536.

Wiesław Wójcik

Opcje strony